Kooperatifler Hukuku
Kooperatifler, bir özel hukuk tüzel kişisi olarak gerek 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu, gerekse 1163 sayılı Kooperatifler Kanunu çerçevesinde faaliyet gösterirler.
Kooperatifin amacı; bireyin ekonomisini geliştirmektir. Ekonominin geliştirilmesi birey çapındadır ama, geniş kapsamlı ve çok yönlüdür. Örneğin; bir çiftçi makinalı tarım yapabilir, ürününü hemen pazara ulaştırabilir ve değerini alabilecek şekilde pazarlayabilirse, hayat düzeyi yükselir, bir anlamda ekonomisi gelişmiş olur.
Türk Hukuku’nda Kooperatifler Kanunu, kooperatiflerin amacını; sağlayıp koruma olarak ifade etmiştir. Bu deyim bu kavramı açıklamakta yetersiz kalmaktadır. Kooperatifler Kanunu’nun 1. Maddesine göre kooperatifler; ortaklarının belirli ekonomik menfaatlerini ve özellikle geçimlerine ait ihtiyaçlarını … sağlayıp koruma amacına sahip “teşekkül”lerdir.
Kooperatif Hukuku’nun ana kaynağı 1163 sayılı kooperatifler kanunudur. 1969 yılında yürürlüğü girmiştir ve büyük ölçüde İsviçre Borçlar Kanunu’nun kooperatiflere ilişkin hükümlerini örnek almıştır. Kaynak kanunda kooperatif şirket olarak düzenlenmiştir fakat Türk Kooperatif Hukuku’na kooperatif, bağımsız olarak girmiştir.
Kooperatif Kanunu’ndaki yasal tanıma göre kooperatif şu unsurlardan oluşmaktadır:
1-Kooperatifin amacı; sağlayıp korumaktır
2-Amacı elde etmek için karşılıklı yardım, dayanışma, kefalet araçları kullanılır
3-Gerçek kişilerle, belirli nitelikteki tüzel kişiler ortak sıfatını kazanabilirler
4-Ortak sayısı sabit değildir
5-Sermaye değişkendir. Kooperatif bir teşekkül niteliğindedir, yani ortaklıktan ve dernekten farklıdır.
Gerçek kişilerle, bazı tüzel kişiler kooperatif ortağı olabilirler. Kamu tüzel kişilerinin tümüne, kamu iktisadi teşebbüslerine ve derneklere bu olanak tanınmış, ortaklıklara ve özellikle ticaret ortaklıklarına kooperatifin kapısı kapanmıştır. Kamu tüzel kişileri kooperatiflere ortak sıfatını almadan destek de sağlayabilirler.
Kooperatifin belirgin özelliği değişir ortaklı olmasıdır. Ortak sayısını değiştirmek, yeni ortak almak, ortak çıkarmak veya payı kısmen devretmek için ortaklık sözleşmesinin değiştirmek gerekir.
Kooperatif tüzel kişiliği olan bir kişi birliğidir, özel hukuk tüzel kişisidir. Bu tüzel kişinin faaliyeti, amacı ve çalışma konuları ile sınırlıdır.
Uzman kooperatif avukatlarımız ile kooperatiflerinden kuruluş aşamasından işleyiş aşamasındaki hukuki danışmanlıklarına ve de kooperatifin dağıtılması olan tasfiye sürecindeki işlemlerine kadar, müvekkillerin hak kayıpları önlenmekte, mevzuat çerçevesinde mümkün olan en avantajlı sonuçları almaları, sonuç odaklı çalışma prensibimiz sayesinde de hızlı bir şekilde sağlanmaktadır.